Su Sayacı Donması Nasıl Önlenir? KOSKİ ve İSKİ Uyarısı ile Koruma Rehberi

Su sayacı ve abone borusu **-5°C altında 4-6 saat** donar. Gece -10°C olan Erzurum, Kars, Sivas, Kayseri, Ankara'da her kış binlerce sayaç patlar. İstanbul'da da poyrazla -3°C'de donar. **Neden patlar?** Su donunca hacmi **%9 genişler**, sayaç içindeki pirinç gövde ve plastik çark basınca dayanamaz, çatlar. Boru da aynı şekilde şişer ve ek yerinden patlar. **En riskli yerler:** • Apartman girişindeki sayaç kutusu (dış duvarda, rüzgara açık) • Müstakil evde bahçe duvarındaki kutu • Balkondaki sayaç • İnşaat halindeki binada açıkta kalan sayaç **KOSKİ ve İSKİ uyarısı her Kasım:** "Sayaçlarınızı cam yünü, izocam veya talaş ile koruyun, kutuyu açık bırakmayın" diye SMS ve anons yapar. 2025-26 kışında Konya'da 8.000 sayaç dondu. **Maliyet 2026:** Donan sayacı **abone öder**, İSKİ/KOSKİ ücretsiz değiştirmez. Sayaç bedeli 1.200-2.000 TL + işçilik 500 TL + patlayan borudan akan su faturası (10 ton = 500 TL) + eve su basması hasarı. **Belirti:** Sabah musluktan su gelmiyor ama komşuda var → sayacınız donmuş.

Doğru koruma **kuru yalıtım** ile: **Malzeme (nalbur, 100-250 TL):** • **Cam yünü** (rulo, 5 cm kalınlık) en iyi, ısı geçirmez • **İzocam** (cam yünü markası) veya taş yünü • **Borular için sünger (izole boru kılıfı)** 2 TL/metre • **Styropor (köpük) kutu** **Nasıl sarılır?** 1. Sayacı ve vanayı **kuru** cam yünü ile boşluk kalmayacak şekilde sarın, bantlayın 2. Boruları sünger kılıfla kapatın, ek yerlerini bantlayın 3. Sayaç kutusunun içini talaş veya gazete ile doldurmayın, ıslanırsa işe yaramaz, cam yünü ıslanmaz 4. Kutunun kapağını kapatın, kenarlarına sünger sıkıştırın, rüzgar girmesin 5. Kutu camı kırık ise mukavva ile kapatın **Yanlışlar:** • **Naylon poşetle sarma:** Naylon terletir, içerde yoğuşma yapar ve daha hızlı dondurur, KOSKİ özellikle "naylonla sarmayın" der • **Paçavra ile sarma:** Islanır ve buz kütlesi olur • **Açık bırakma:** En büyük hata **Ek önlem:** Gece -10°C bekleniyorsa musluğu **incecik (kürdan kadar) açık** bırakın, su akışı donmayı geciktirir. Sayaç kutusu bina içinde değilse gece vanayı kapatıp borudaki suyu boşaltmak da korur.

**Sakın yapmayın:** Dona sıcak su dökmek en sık hata. Buz birden genleşir ve sayaç **anında patlar**, boru çatlar. Saç kurutma makinesiyle de uzaktan tutmayın. **Doğrusu:** 1. Vanayı kapatın (sayacın yanındaki ana vana) 2. **ALO 185** (Su arıza) veya İSKİ 185 / KOSKİ 185'i arayın, adres verin 3. Ekip gelene kadar sayacı kendi kendine çözülmeye bırakın, üzerine battaniye örtün 4. Ekip sıcak su ile kontrollü çözer veya sayacı değiştirir 5. Su gelince muslukları yavaş açın, boru patlamış mı kontrol edin **ALO 185 nedir?** Tüm su idarelerinin (İSKİ, KOSKİ, ASKİ, İZSU) 7/24 arıza hattı. Don ihbarı ücretsiz, ekip 2-24 saat içinde gelir (yoğunlukta 48 saat). **Patladıysa:** Vanayı kapatın, suyu kesin, ALO 185'e "sayaç patladı" deyin, eve su basmışsa sigortaya haber verin (DASK su basmasını kısmen karşılar). Sayaç değişim bedeli faturaya yansır. **Önlem zamanı:** Korumayı **Kasım başında** yapın, Aralık'ta don başlayınca nalburda cam yünü kalmaz.

**Apartman:** Sayaç kutusu apartman girişinde ise yöneticiye söyleyin, kutunun kapağını kapatın, kırık camı yaptırın. Giriş kapısını gece kapatın, rüzgar sayaçları dondurur. Ortak sayaçlar için yönetici cam yünü almalı (apartman giderinden). **Müstakil:** Bahçe duvarındaki sayaç için **sayaca özel kutu** (plastik, 300 TL) alın, içine cam yünü doldurun. Gece vanayı kapatıp içerdeki musluğu açıp boruyu boşaltmak en garanti yöntem. **Tatil:** Kışın 1 haftadan uzun gidecekseniz vanayı kapatın ve kombiyi **don korumasına** alın (kombi 7°C altında otomatik çalışır, kapatmayın). Petek vanalarını kapatmayın, su donar. **Maliyet karşılaştırması:** • Koruma: 150 TL • Donan sayaç: 2.000 TL sayaç + 500 TL işçilik + 500 TL su faturası = **3.000 TL** Koruma **20 kat** ucuz.